Koolhaas Houselife

Boeken

Koolhaas Houselife
DVD/boek door Ila Bêka & Louise Lemoîne
Film over het beroemde Maison à Bordeaux (1998) van Rem Koolhaas. Het dagelijkse leven van de huishoudster Guadalupe in dit huis is uitdagend. 'Interieurverzorgers' benaderen deze spectaculaire woning vanuit een heel andere optiek dan architectuur- of bouwhistorici. Het huis blijkt allerlei mankementen te vertonen: als het regent, moeten overal emmers worden neergezet om binnenstromend water op te vangen, af en toe springt er spontaan een ruit uit een sponning en de muren blijken te scheuren. Koolhaas zelf heeft een eenvoudige verklaring. Zijn huis is niet gewoon onhandig of slecht gemaakt. Neen. "Hier botsen twee systemen: een soort platonisch begrip van schoonmaken en een platonisch begrip van architectuur."
Rome, BekFfilms, 2008
198 pp, rijk geïllustreerd, € 69,50
ISBN 8890360208

Voor sociaal-democratie, smaakopvoeding en verheffend genot. De Amsterdamse vereniging Kunst aan het Volk, 1903-1928
Marc Adang
Handelsuitgave van het gelijknamige proefschrift over de activiteiten van de vereniging Kunst aan het Volk. Deze vereniging werd opgericht door kunstenaars en notabelen rond de Amsterdamse Sociaal-Democratische Arbeiders-Partij (SDAP) zoals Tak, Wibaut, Berlage en Heijermans. Zij wilden het volk inwijden in kunstgenot, dat ook toen als elitair werd gezien, en hoopten dat de arbeiders de kunst minder banaal zouden consumeren dan de burgerij in hun ogen deed. Geschreven bronnen en een nauwkeurig demografisch profiel van de leden geven inzicht in het gewenste en het reële publiek van de vroeg 20ste-eeuwse cultuurspreiding. Adang toont aan dat men niet uitging van gemeenschappelijke opvattingen en doelen en al evenmin een weloverwogen beleid voerde. Men werd gemotiveerd en geleid door een schijnbaar onontwarbaar kluwen van elkaar tegensprekende opvattingen over socialisme, volk, opvoeding en kunst.
Amsterdam, Uitgeverij Aksant 2008
768 pp, geïllustreerd, € 39,90
ISBN 9789052603148, NUR 694

De Groninger cultuurschat. Kerken van 1000 tot 1800
Justin Kroesen, Regnerus Steensma e.a.
Publicatie met de hoogtepunten van het Groninger kerkelijk cultuurgoed dat uniek in Nederland is.
De gevarieerde decoratie van romano-gotische architectuur, het grote aantal middeleeuwse muurschilderingen, het rijke houtsnijwerk aan herenbanken, preekstoelen en avondmaalstafels, de monumentale orgels en de vele herinneringen aan de adel door grafmonumenten en rouwborden.
Assen, Koninklijke Van Gorcum & Uitgeverij Philip Elchers 2008
gebonden, 160 pp, rijk geïllustreerd, € 29,50
ISBN 9789023244820

Hein Salomonson. Schijnbare eenvoud
Niek Smit
Hein Salomonson (1910-1994) is vooral bekend door zijn woonhuizen en interieurs. Ook ontwierp hij winkels, tentoonstellingen, meubelen (voor Metz & Co, Goed Wonen en A. Polak's Meubelindustrie) en kantoren. Als redacteur van het tijdschrift Goed Wonen gaf Salomonson mede vorm aan het moderne wonen in de jaren vijftig en zestig in Nederland. Hij had een esthetische opvatting met veel oog voor detail, materiaal en vorm en werd geïnspireerd door het werk van Le Corbusier, Alvar Aalto en Gerrit Rietveld. Architectuur uit de jaren vijftig en zestig is sterk bedreigd, zo ook het werk van Salomonson. Veel van zijn zorgvuldig tot in de details vormgegeven gebouwen en interieurs zijn verdwenen of verminkt.
Rotterdam, uitgever Bonas 2009
paperback, 216 pp, geïllustreerd, € 29,50
ISBN/EAN 9789076643342

Kruiswegstaties van De Liefde, 1886-1889
Johan A. Kamermans 
Monografie over een kruiswegstatie op tegels: 14 tableaus van elk 297 tegels, 4.258 tegels totaal, samen ruim 60 m_. Deze statie is gemaakt voor de R.K. kerk van de HH. Nicolaas en Barbara, beter bekend als 'De Liefde', aan de Bilderdijkstraat te Amsterdam. In 1987 werd deze kerk, gebouwd in de jaren 1882-1885 door architect P.J.H. (Pierre) Cuypers, gesloopt. De kruiswegstatie kreeg een museale herbestemming.
Otterlo, Nederlands Tegelmuseum, 2008
40 pp, geïllustreerd € 7,50

Huis vol symboliek - Nicolaaskerk Helvoirt
Jan Verstijnen & Theo Hoogbergen
Het sluitstuk van een restauratie van het bijzondere interieur van de neogotische parochiekerk te Helvoirt. De restauratie, die een periode van acht jaar omvatte en zich toespitste op de originele decoraties is terughoudend en met groot respect voor de cultuurhistorische waarde uitgevoerd. De overweldigende hoeveelheid afbeeldingen tonen een andere en fraaie wereld en ze laten zien dat achter de gewone werkelijkheid een waardevolle en soms diepgaande realiteit schuilgaat.
Helvoirt, Stichting tot behoud historisch besef, 2008
gebonden, 172 pp, rijk geïllustreerd, € 29,95
ISBN 9789090236209

Nieuwe ideeën voor oude gebouwen
Jeroen Saris, Simon van Dommelen, Tamara Metze
De creatieve economie speelt in veel steden een belangrijke rol bij de herontwikkeling van voormalige industriële complexen. Creatieve ondernemers zoals kunstenaars, ontwerpers en architecten stellen andere eisen aan de omgeving en laten zich inspireren door de 'permanente onafheid' van de locatie.
Rotterdam, NAi uitgevers 2008
paperback, 280 pp, rijk geïllustreerd, € 34,50
ISBN 9789056624491

Easy Living
Hotze Eisma, Reini Smit en Anna Lambert
Twaalf Nederlandse woonhuizen van evenzovele ontwerpers en stylisten gefotografeerd en beschreven met korte, achterliggende verhalen: pioniershuizen, moderne leven op het platteland, opmerkelijke woonruimten en oude huizen met een nieuwe stijl. De leef-, keuken-, slaap- en doucheruimten tonen hun visie op werk, leven, stijl en interieur. Het accent in dit boek ligt op de combinatie van praktisch wonen en het gebruik van duurzaam (decoratie)materiaal.
Arnhem, uitgeverij Terra-Lannoo, 2008
paperback, 212 pp, rijk geïllustreerd, € 29,95
ISBN 9789058975577 / NUR 454

Van huis en haard. Betekenis van architectuur in de zorg voor mishandelde vrouwen en hun kinderen
Minke Wagenaar en Janine Schrijver
In 2006 riep het Stimuleringsfonds voor Architectuur op om in het kader van 'zorgarchitectuur' onderzoek te doen naar verbetering van de huisvesting van mensen die noodgedwongen niet langer in hun eigen huis kunnen wonen. Dit boek bevat analyses van bestaande accommodaties en een viertal essays met adviezen voor toekomstige accommodaties. Een foto-essay brengt het leven in beeld achter de gesloten deuren van de geheime adressen. De auteurs laten zien waarom de kwaliteit van de huisvesting bij vrouwenopvang tot het primaire hulpverleningsproces hoort. Aangegeven wordt hoe instellingen, woningbouwcorporaties, gemeenten en architecten deze opgave kunnen omzetten in concrete projecten.
Bussum, uitgeverij Toth, 2008
paperback, 168 pp, rijk geïllustreerd, € 22,50
ISBN 9789068684674

Handboek veilig ontwerp en beheer. Sociale veiligheid in buitenruimten, gebouwen en woningen
Ita Luten (red.)
Dit handboek geeft uitgebreide achtergrondkennis over sociale veiligheid en een samenvatting van de meest gebruikte methodieken en instrumenten, geïllustreerd met voorbeelden. De auteurs belichten sociale veiligheid vanuit alle mogelijke kanten: vanuit het proces (van initiatief tot en met beheer), vanuit alle partijen die te maken kunnen hebben met veiligheid (van architecten tot en met verzekeraars) en op alle schaalniveaus (landschap, stedenbouw, architectuur, interieur en product). Aan de hand van een set vuistregels en mogelijke maatregelen laten ze zien wat opdrachtgevers, ontwerpers, bouwers en beheerders kunnen doen.
Bussum, uitgeverij Toth, 2008
paperback, 175 pp, geïllustreerd, € 29,90
ISBN 9789068684858

Friese kerken: een inleiding
Saskia van Lier en Regnerus Steensma
Dit boek geeft een algemene inleiding in de verschillende aspecten van de kerkbouw in Friesland. Naast de architectuur wordt het interieur beschreven met de vele typerende elementen als muurschilderingen, rouwborden, fraai versierde preekstoelen en herenbanken.
Gorredijk, Uitgever Bornmeer, 2009
ingenaaid, 175 pp, rijk geïllustreerd, € 19,90
ISBN 9789056151980

Prachtig protestant
J.B. Boendermakers e.a.
In calvinistische kerken zijn kunstobjecten niet talrijk, maar wel karakteristiek: kansels en ander houtsnijwerk, rouwborden, kroonluchters, bijbels, avondmaalsstellen, doopschalen, orgels en orgelluiken, glas-in-loodramen en tekstborden zoals die met de Tien Geboden. Voor schilderijen met bijbelse taferelen evenwel moet je in Lutherse en Doopsgezinde kerken zijn of in musea, zoals het Utrechtse Museum Catharijneconvent. Protestantse kerkelijke kunst bestaat wel degelijk; dit verzorgde boek toont het in 95 zorgvuldig gekozen voorbeelden. Een algemene en vier deel-inleidingen beschouwen de kunstobjecten religieus, historisch en artistiek.
Zwolle, Waanders Uitgeverij, 2008
paperback, 112 pp, rijk geïllustreerd, € 14,95
ISBN 9789040085215

Achter Utrechtse Gevels. Huizen met historie
Negentig monumentale woningen uitvoerig behandeld in 18 delen, gebundeld in een kloeke verzamelband. Een kijkje achter de bekende gevels van de stad toont het trotse Utrechtse woningbezit en een bont scala aan interieurs. Boeiend om te lezen, schitterend om in te kijken.
Zwolle, Waanders Uitgeverij i.s.m. Het Utrechts Archief, 2004-2006
paperback, rijk geïllustreerd, € 97,05
ISBN 9789040016929

Een traditie van verandering - De architectuur van het hedendaagse schoolgebouw
Ton Verstegen i.s.m. Dolf Broekhuizen (red)
Het onderwijs is in korte tijd grondig veranderd. De opgave van het schoolgebouw is daarom meer dan ooit een architectonische opgave; klaslokalen hebben plaatsgemaakt voor leerdomeinen, aula's hebben zich ontwikkeld tot ware plaza's. Dit boek geeft een actueel en onthullend overzicht van recente scholenbouw in Nederland.
Rotterdam, NAi Uitgevers 2008
gebonden, 276 pp, rijk geïllustreerd, € 45
ISBN 9789056626556

Tijdschriften

iN. Magazine for Interior Architecture
iN is de nieuwe titel van de makers van de Architect wat zes keer per jaar verschijnt. Het bijna honderd pagina's tellende blad toont de laatste projecten uit binnen- en buitenland op het gebied van interieurarchitectuur, productontwerp en vormgeving. Het is vakinhoudelijk en technisch georiënteerd, maar gepresenteerd op een visueel aantrekkelijke manier en belicht vanuit het menselijke perspectief. Verschijnt 3x per jaar.
Den Haag, Sdu Uitgevers,
www.interiormagazine.nl, € 84,75 p.j.

De Architect Interieur - Nieuw leven voor geschiedenis
Afgedankte gebouwen een nieuwe functie geven en ze daarmee hun plek teruggeven in de samenleving gebeurt al eeuwenlang. Steeds vaker worden oude monumentale panden verbouwd en geschikt gemaakt voor de meest uiteenlopende bestemmingen. Ingrepen in het interieur en elementen ervan zijn daarvoor noodzakelijk. Het verlangen naar authenticiteit heeft gezorgd voor een herwaardering van ons historisch erfgoed. De consequentie hiervan is dat architecten een nieuw leven aan bestaande gebouwen moeten geven, doorgaan op de geschiedenis en een nieuwe laag toevoegen.
Den Haag, Sdu Uitgevers, mei 2008
ISSN 1385-4542, € 20,95

Heemschut
Genieten van de binnenkant. Interieurs staan centraal in het decembernummer van Heemschut. Hierin wordt aandacht besteed aan onder meer het RACM symposium 'Over de vloer', een plafondschildering, liturgische gewaden en enkele bijzondere inventarisstukken kasteel Cannenburch.
Heemschut, jrg. 85, nr 6, december 2008
ISSN 0017-9515, € 4,80

Monumenten
Themanummer Monumentale interieurs waarin aandacht voor de Interieurwacht in Noord-Brabant, de restauratieschilder, Huis Frankendael, wederopbouw kunst en de zoektocht naar waarderingskader voor interieurs
Cuijk, TopCom uitgevers, jrg. 30, nr. 1-2, januari/februari 2009
geen ISSN, € 5,25

Artikelen

Hans Barkel, 'Behangsels', Jaarboek Wijnhuisfonds, (2007/2008), pp. 51-55

Rob Delvigne, 'Kunstnijvere Albert Smit, een beroemde onbekende', Tegel, 36 (2008), pp. 37-45

Loet Megens & Thea Megens-van der Westen, 'Houttuinen 36, de behangselschilderijen', Oud-Dordrecht, 26 (2008), nr. 2, pp. 74-79

Paul Rem, 'Een boedelinventaris uit 1592 van het huis Laterdael, het Veerse hof van prins Maurits', in: Peter Blom en Peter Henderikx (red.), De heren en markiezen van Veere en Vlissingen 1400-1700, Hilversum 2008 (ISBN 9789087040055)

George Slieker, 'Willem Uppink in de Zaanstreek', Zaans erfgoed, 26 (2008), pp. 17-21